Sejarah PAS Terengganu bermula secara rasmi pada 6 Julai 1956, apabila PAS Kawasan Dungun berjaya ditubuhkan di Madrasah Azzainiyah, Sura Gate. Penubuhan itu berlaku selepas wakil PAS Pusat, Asri Muda, bertemu sekumpulan 24 pencinta Islam yang diketuai oleh Tuan Guru Haji Zainal Abidin. Tuan Guru Haji Zainal Abidin kemudiannya diangkat sebagai Yang Dipertua pertama PAS Kawasan Dungun. Sejarah 70 Tahun PAS Terengganu
Daripada satu kawasan di Dungun, PAS Terengganu berkembang dengan cepat. Menjelang 1957, lima lagi kawasan diwujudkan dan keahliannya direkodkan sekitar 2,500 orang. Dalam tempoh sama, Asri Muda menjadi Pesuruhjaya pertama PAS Terengganu. Sejarah 70 Tahun PAS Terengganu
Perkembangan awal ini menunjukkan bahawa sejarah PAS Terengganu tidak terbentuk melalui seorang tokoh sahaja. Sebaliknya, ia dibina melalui gabungan ulama, penggerak organisasi dan pemimpin politik yang memainkan fungsi berbeza dalam membentuk gerakan, kepimpinan negeri dan akhirnya pemerintahan.
Ringkasan
- PAS mula bertapak secara rasmi di Terengganu melalui penubuhan PAS Kawasan Dungun pada 6 Julai 1956. Sejarah 70 Tahun PAS Terengganu
- Tuan Guru Haji Zainal Abidin mengetuai kumpulan awal di Dungun, manakala Asri Muda mewakili PAS Pusat dan kemudiannya menjadi Pesuruhjaya pertama PAS Terengganu. Sejarah 70 Tahun PAS Terengganu
- Pada pilihan raya 1959, PAS memenangi 13 kerusi dan Mohd Daud Samad kemudiannya dilantik sebagai Menteri Besar Terengganu. Sejarah 70 Tahun PAS Terengganu
Bagaimana Sejarah PAS Terengganu Bermula?
Titik awal sejarah PAS Terengganu dapat dikesan kepada Dungun.
Pada petang Jumaat, 6 Julai 1956, satu pertemuan berlangsung di Madrasah Azzainiyah, Sura Gate. Asri Muda hadir sebagai Pegawai Perhubungan PAS Pusat dan membantu proses penubuhan PAS Kawasan Dungun bersama 24 pencinta Islam yang diketuai oleh Tuan Guru Haji Zainal Abidin. Sejarah 70 Tahun PAS Terengganu
Tuan Guru Haji Zainal Abidin kemudiannya diangkat sebagai Yang Dipertua pertama kawasan tersebut. Dari Dungun, pengaruh dan organisasi PAS mula berkembang ke kawasan lain di Terengganu.
Dokumen sejarah PAS Terengganu merekodkan bahawa pada 1957, organisasi itu sudah berkembang dengan lima lagi kawasan dan keahlian sekitar 2,500 orang. Dalam tempoh yang sama, Asri Muda dilantik sebagai Pesuruhjaya PAS Terengganu yang pertama. Sejarah 70 Tahun PAS Terengganu
Perkembangan ini menjadi asas kepada pembentukan struktur PAS di peringkat negeri.
Tuan Guru Haji Zainal Abidin: Penggerak Awal PAS di Dungun
Antara tokoh paling awal dalam sejarah PAS Terengganu ialah Tuan Guru Haji Zainal Abidin, atau turut dikenali sebagai Tuan Guru Haji Bidin.
Beliau mengetuai kumpulan pencinta Islam yang terlibat dalam penubuhan PAS Kawasan Dungun pada 1956 dan kemudiannya dilantik sebagai Yang Dipertua pertama kawasan tersebut. Sejarah 70 Tahun PAS Terengganu
Peranan beliau penting kerana Dungun menjadi tapak awal perkembangan organisasi PAS secara tersusun di Terengganu.
Dalam konteks sejarah PAS Terengganu, Tuan Guru Haji Zainal Abidin merupakan antara tokoh yang membantu membuka ruang kepada pembentukan rangkaian organisasi di peringkat akar umbi sebelum ia berkembang menjadi struktur negeri.
Asri Muda: Membina Struktur PAS Terengganu
Asri Muda merupakan antara tokoh yang memainkan peranan penting selepas penubuhan awal PAS di Dungun.
Beliau hadir sebagai wakil PAS Pusat ketika penubuhan kawasan pertama pada 1956. Tidak lama selepas itu, beliau direkodkan sebagai Pesuruhjaya PAS Terengganu yang pertama bagi tempoh 1956–1957. Sejarah 70 Tahun PAS Terengganu
Peranan Asri Muda menunjukkan perubahan PAS Terengganu daripada gerakan yang bermula di peringkat kawasan kepada sebuah organisasi negeri yang lebih tersusun.
Dalam tempoh sekitar setahun selepas penubuhan di Dungun, PAS Terengganu telah berkembang dengan beberapa kawasan tambahan dan ribuan ahli. Perkembangan ini memberi asas kepada gerak kerja politik yang lebih luas.
Ahmad Azzam Hanafiah: Generasi Awal Kepimpinan Negeri
Selepas fasa awal kepimpinan Asri Muda, nama Ustaz Ahmad Azzam Hanafiah turut muncul dalam sejarah awal PAS Terengganu.
Bahan arkib PAS Terengganu menyenaraikan beliau sebagai salah seorang Pesuruhjaya awal PAS Terengganu selepas Asri Muda. Kedudukan ini meletakkan beliau dalam fasa penting ketika organisasi negeri sedang berkembang dan mempersiapkan diri menghadapi medan pilihan raya.
Ahmad Azzam juga merupakan antara ADUN PAS yang terlibat dalam fasa kerajaan PAS Terengganu yang pertama. Dalam peristiwa undi tidak percaya pada 1961, beliau direkodkan sebagai salah seorang ADUN PAS yang berkecuali. Sejarah 70 Tahun PAS Terengganu
Peranan beliau menunjukkan bahawa tokoh awal PAS bukan hanya terlibat dalam organisasi parti, tetapi turut berhadapan dengan dinamika politik dalam Dewan Undangan Negeri.
Mohd Daud Samad: Dari Organisasi Kepada Pemerintahan Negeri
Perkembangan awal PAS Terengganu mencapai satu tahap baharu pada pilihan raya 1959.
Dokumen sejarah PAS Terengganu merekodkan bahawa PAS memenangi 13 kerusi, sekali gus membolehkan parti itu membentuk kerajaan negeri. Mohd Daud Samad kemudiannya dilantik menjadi Menteri Besar Terengganu yang keenam. Sejarah 70 Tahun PAS Terengganu
Kemenangan ini penting kerana ia berlaku hanya sekitar tiga tahun selepas PAS mula bertapak secara rasmi di Dungun.
Mohd Daud Samad dengan itu menjadi antara tokoh yang menghubungkan fasa pembinaan organisasi dengan fasa pemerintahan negeri.
Daripada sebuah kawasan yang baru ditubuhkan pada 1956, PAS Terengganu berkembang sehingga berjaya membentuk kerajaan negeri pada 1959.
Kerajaan PAS Pertama dan Cabaran Awal
Kerajaan PAS yang terbentuk pada 1959 tidak bertahan lama.
Dokumen sejarah PAS Terengganu merekodkan bahawa kerajaan tersebut bertahan sekitar dua tahun, empat bulan dan 10 hari sebelum tumbang susulan undi tidak percaya pada 30 Oktober 1961. Sejarah 70 Tahun PAS Terengganu
Dalam usul tersebut, lapan ADUN Perikatan dan dua ADUN Parti Negara menyokong undi tidak percaya, manakala tujuh ADUN PAS menentangnya. Beberapa ADUN PAS lain berkecuali atau tidak hadir. Sejarah 70 Tahun PAS Terengganu
Peristiwa ini menjadi salah satu episod penting dalam sejarah awal PAS Terengganu kerana ia memperlihatkan bahawa perjalanan parti selepas kemenangan pertama turut melalui cabaran politik yang besar.
Ia juga menunjukkan bahawa sejarah awal PAS Terengganu bukan hanya kisah penubuhan dan kemenangan, tetapi turut melibatkan proses mempertahankan sokongan, mengurus pentadbiran dan berhadapan perubahan politik dalam Dewan.
Dari Dungun Kepada Gerakan Negeri
Jika dilihat secara keseluruhan, setiap tokoh awal memainkan fungsi yang berbeza.
Tuan Guru Haji Zainal Abidin membantu menyediakan tapak organisasi pertama di Dungun.
Asri Muda membantu menghubungkan gerakan tempatan dengan PAS Pusat serta menyusun kepimpinan negeri.
Ahmad Azzam Hanafiah merupakan sebahagian daripada generasi awal kepimpinan PAS Terengganu ketika organisasi berkembang menuju medan pilihan raya dan pemerintahan.
Mohd Daud Samad pula menjadi antara tokoh utama apabila perkembangan organisasi diterjemahkan kepada pembentukan kerajaan negeri.
Dalam tempoh yang singkat, PAS Terengganu bergerak daripada sebuah kawasan di Dungun kepada organisasi negeri yang mempunyai ribuan ahli dan kemudiannya kuasa pemerintahan.
Mengapa Tokoh-Tokoh Ini Penting Dalam Sejarah PAS Terengganu?
Sejarah organisasi bukan sekadar rangkaian tarikh.
Dalam kes PAS Terengganu, tokoh-tokoh awal ini menggambarkan beberapa peringkat perkembangan yang berbeza.
1956 — Pembentukan asas organisasi
PAS Kawasan Dungun menjadi titik awal gerakan secara rasmi.
1956–1957 — Pembentukan kepimpinan negeri
Asri Muda menjadi Pesuruhjaya pertama dan organisasi berkembang ke kawasan lain.
1959 — Kemenangan pilihan raya dan pembentukan kerajaan
PAS memenangi 13 kerusi dan membentuk kerajaan negeri. Sejarah 70 Tahun PAS Terengganu
Gabungan ketiga-tiga fasa ini membentuk asas kepada perjalanan panjang PAS Terengganu pada dekad-dekad berikutnya.
Artikel Berkaitan
Sejarah PAS Terengganu: Dari Awal Hingga Kini
Ikuti kronologi lebih luas perkembangan PAS Terengganu daripada fasa penubuhan sehingga era semasa.
Kenali Barisan Pesuruhjaya PAS Terengganu Dari Awal Hingga Kini
Kenali individu yang pernah memimpin PAS Terengganu mengikut era kepimpinan.
Kesimpulan
Sejarah PAS Terengganu bermula daripada usaha sekumpulan penggerak di Dungun pada 6 Julai 1956 sebelum berkembang menjadi sebuah organisasi negeri yang mempunyai ribuan ahli. Tuan Guru Haji Zainal Abidin, Asri Muda, Ahmad Azzam Hanafiah dan Mohd Daud Samad merupakan antara tokoh penting yang mewakili beberapa fasa awal perkembangan tersebut.
Dalam tempoh sekitar tiga tahun, PAS Terengganu bergerak daripada pembentukan kawasan pertama kepada kemenangan 13 kerusi dan pembentukan kerajaan negeri pada 1959. Sejarah 70 Tahun PAS Terengganu
