Ringkasan
- Parlimen Terengganu merangkumi lapan kawasan pilihan raya, daripada P033 Besut hingga P040 Kemaman. Setiap kawasan mempunyai seorang wakil dalam Dewan Rakyat.
- Wakil bagi setiap kawasan dipilih melalui pilihan raya. Calon yang menerima jumlah undi terbanyak dalam kawasan tersebut akan menjadi Ahli Dewan Rakyat.
- Parlimen mempunyai tempoh maksimum lima tahun daripada mesyuarat pertamanya selepas pilihan raya umum, kecuali dibubarkan lebih awal. Pilihan raya umum perlu diadakan dalam tempoh 60 hari selepas pembubaran.
Parlimen Terengganu merangkumi lapan kawasan pilihan raya Persekutuan yang memilih wakil untuk duduk dalam Dewan Rakyat. Wakil bagi setiap kawasan dipilih oleh pengundi melalui pilihan raya, manakala calon yang mendapat undi terbanyak akan memenangi kerusi tersebut.
Terengganu kini mempunyai kawasan Parlimen daripada P033 Besut hingga P040 Kemaman. Portal Rasmi Parlimen Malaysia menyenaraikan lapan kawasan tersebut sebagai Besut, Setiu, Kuala Nerus, Kuala Terengganu, Marang, Hulu Terengganu, Dungun dan Kemaman.
Namun, penting untuk memahami bahawa istilah Parlimen Terengganu merujuk kepada kawasan-kawasan Parlimen yang terletak dalam negeri Terengganu. Wakil yang dipilih daripada kawasan tersebut menjadi Ahli Dewan Rakyat di Parlimen Malaysia.
Parti politik boleh memilih individu untuk menjadi calon. Walau bagaimanapun, parti tidak menentukan secara terus siapa yang akhirnya menjadi Ahli Parlimen. Keputusan tersebut bergantung kepada pengundi dalam kawasan pilihan raya berkenaan.
Selain itu, tempoh seseorang wakil juga sering disalah fahami. Ramai menganggap Ahli Parlimen secara automatik memegang jawatan selama tepat lima tahun selepas hari mengundi.
Sebenarnya, tempoh lima tahun merujuk kepada hayat maksimum Parlimen, yang bermula daripada tarikh mesyuarat pertamanya selepas pilihan raya umum. Parlimen juga boleh dibubarkan lebih awal.
Oleh itu, memahami proses pemilihan dan tempoh mandat membantu rakyat mengetahui bagaimana wakil mereka mendapat mandat serta bila pilihan raya perlu diadakan semula.
Pembaca yang ingin mengenal pasti wakil semasa boleh merujuk artikel PAS Terengganu mengenai Senarai Ahli Parlimen Terengganu 2026.
Bagaimana Wakil Parlimen Terengganu Dipilih?
Wakil Parlimen Terengganu dipilih oleh pengundi berdaftar dalam setiap kawasan melalui pilihan raya umum. Setiap kawasan memilih seorang wakil untuk menjadi Ahli Dewan Rakyat.
Ini bermaksud pengundi P033 Besut memilih calon bagi Besut, manakala pengundi P040 Kemaman memilih calon bagi Kemaman.
Keputusan setiap kawasan dibuat secara berasingan.
Parti politik boleh mencalonkan seseorang untuk bertanding. Calon bebas juga boleh mengambil bahagian sekiranya memenuhi syarat pilihan raya.
Namun, pencalonan belum menjadikan seseorang itu Ahli Parlimen.
Mandat hanya diperoleh selepas calon memenangi pilihan raya.
Siapa Yang Layak Bertanding Sebagai Ahli Parlimen?
Seseorang calon Dewan Rakyat perlu memenuhi syarat kelayakan yang ditetapkan oleh Perlembagaan Persekutuan dan undang-undang pilihan raya.
Menurut Suruhanjaya Pilihan Raya Malaysia (SPR), antara syarat asas calon Dewan Rakyat ialah:
- warganegara Malaysia;
- bermastautin di dalam Persekutuan semasa pencalonan;
- berumur sekurang-kurangnya 18 tahun pada hari penamaan calon; dan
- tidak hilang kelayakan sebagai Ahli Dewan Rakyat.
Seseorang yang memenuhi syarat tersebut masih perlu melalui proses penamaan calon secara rasmi sebelum boleh bertanding.
Pengundi Parlimen Terengganu Menentukan Wakil
Perkara paling penting dalam proses ini ialah mandat datang daripada pengundi.
Parti boleh memilih calon, tetapi pengundi menentukan pemenang.
Sebagai contoh, pengundi di P037 Marang hanya menentukan wakil bagi kerusi Marang. Mereka tidak menentukan wakil bagi Kuala Terengganu, Dungun atau Kemaman.
Oleh itu, setiap Ahli Parlimen mempunyai kawasan khusus yang diwakilinya dalam Dewan Rakyat.
Konsep perwakilan ini membolehkan isu tempatan dibawa ke peringkat Persekutuan melalui wakil yang dipilih oleh masyarakat di kawasan tersebut.
Proses Pemilihan Wakil Parlimen Terengganu
1. Parlimen Dibubarkan atau Tamat Tempoh
Pilihan raya umum berlangsung apabila Parlimen dibubarkan lebih awal atau mencapai penghujung tempoh maksimumnya.
Portal Rasmi Parlimen Malaysia menerangkan bahawa Parlimen berjalan selama lima tahun daripada tarikh mesyuarat pertamanya selepas pilihan raya umum, kecuali dibubarkan terlebih dahulu.
Selepas pembubaran, proses pilihan raya akan dilaksanakan bagi memilih Ahli Dewan Rakyat yang baharu.
2. Penamaan Calon
Seterusnya, individu yang mahu bertanding perlu melalui proses penamaan calon.
Calon perlu mengemukakan dokumen yang diperlukan dan memenuhi syarat pilihan raya.
Pada peringkat ini, seseorang boleh bertanding:
- mewakili parti politik; atau
- sebagai calon bebas.
Selepas proses penamaan selesai, barulah senarai calon rasmi bagi setiap kawasan diketahui.
3. Tempoh Kempen
Selepas calon disahkan, tempoh berkempen bermula.
Dalam tempoh ini, calon dan parti boleh menjelaskan pendirian, tawaran serta dasar kepada pengundi.
Pada masa yang sama, pengundi mempunyai peluang untuk menilai:
- latar belakang calon;
- rekod perkhidmatan;
- isu kawasan;
- dasar parti;
- kemampuan membawa suara rakyat; dan
- isu nasional yang memberi kesan kepada kawasan.
Kempen menjadi salah satu fasa penting sebelum rakyat membuat keputusan.
4. Hari Pengundian
Pada hari mengundi, pemilih berdaftar memilih calon dalam kawasan Parlimen masing-masing.
Setiap kawasan merupakan pertandingan yang berasingan.
Sebagai contoh, keputusan P036 Kuala Terengganu tidak menentukan siapa menjadi Ahli Parlimen P039 Dungun.
Setiap kawasan mempunyai calon, pengundi dan keputusan tersendiri.
5. Calon Dengan Undi Terbanyak Menang
Selepas pengundian selesai, undi dikira dan keputusan rasmi diumumkan.
Calon yang memperoleh undi terbanyak akan memenangi kerusi berkenaan.
Dalam pertandingan lebih daripada dua calon, pemenang tidak semestinya perlu memperoleh lebih 50 peratus daripada semua undi.
Sebaliknya, calon hanya perlu memperoleh jumlah undi yang lebih tinggi berbanding calon lain.
Selepas kemenangan disahkan, individu tersebut menjadi Ahli Dewan Rakyat bagi kawasan berkenaan.
Berapa Lama Tempoh Jawatan Wakil Parlimen Terengganu?
Tempoh maksimum Parlimen ialah lima tahun daripada tarikh mesyuarat pertamanya selepas pilihan raya umum, kecuali dibubarkan lebih awal.
Perkara ini penting kerana lima tahun tersebut tidak semestinya dikira daripada:
- hari pengundian;
- hari keputusan pilihan raya diumumkan; atau
- hari calon diisytiharkan menang.
Sebaliknya, kiraan hayat Parlimen bermula daripada mesyuarat pertama selepas pilihan raya umum.
Apabila tempoh lima tahun berakhir, Parlimen terbubar dengan sendirinya jika ia tidak dibubarkan lebih awal.
Selepas pembubaran, pilihan raya umum bagi memilih wakil Dewan Rakyat perlu diadakan dalam tempoh 60 hari. Parlimen baharu pula perlu dipanggil bermesyuarat tidak lewat daripada 120 hari dari tarikh pembubaran.
Adakah Ahli Parlimen Semestinya Berkhidmat Selama Lima Tahun?
Tidak semestinya.
Walaupun hayat maksimum Parlimen ialah lima tahun, Parlimen boleh dibubarkan lebih awal.
Selain itu, kerusi seseorang Ahli Dewan Rakyat juga boleh menjadi kosong sebelum tamat penggal dalam keadaan tertentu.
Oleh itu, lebih tepat untuk memahami tempoh tersebut seperti berikut:
Parlimen mempunyai hayat maksimum lima tahun daripada mesyuarat pertamanya selepas pilihan raya umum, kecuali dibubarkan lebih awal. Tempoh seseorang Ahli Parlimen pula bergantung pada hayat Parlimen dan status kerusinya.
Jika kekosongan berlaku, persoalan sama ada pilihan raya kecil perlu diadakan bergantung kepada keadaan dan peruntukan undang-undang yang berkuat kuasa.
Apa Berlaku Selepas Pilihan Raya Umum?
Selepas keputusan semua kawasan diumumkan, calon yang menang menjadi Ahli Dewan Rakyat bagi Parlimen yang baharu.
Dalam konteks Terengganu, Portal Rasmi Parlimen Malaysia setakat Ogos 2026 menyenaraikan lapan wakil bagi:
- P033 Besut;
- P034 Setiu;
- P035 Kuala Nerus;
- P036 Kuala Terengganu;
- P037 Marang;
- P038 Hulu Terengganu;
- P039 Dungun; dan
- P040 Kemaman.
Ahli Parlimen kemudiannya menjalankan fungsi mereka di Dewan Rakyat.
Antaranya termasuk membahaskan rang undang-undang, dasar negara, belanjawan dan isu yang memberi kesan kepada rakyat.
Untuk penerangan lebih khusus tentang fungsi tersebut, pembaca boleh merujuk artikel PAS Terengganu Apa Peranan Ahli Parlimen Terengganu? Tugas dan Tanggungjawab Wakil Rakyat.
Mengapa Rakyat Terengganu Perlu Memahami Proses Ini?
Memahami bagaimana wakil Parlimen Terengganu dipilih membantu rakyat mengetahui dari mana datangnya mandat seseorang Ahli Parlimen.
Perbezaannya mudah:
Parti politik boleh memilih calon untuk bertanding.
Pengundi menentukan siapa yang memenangi kerusi.
Kefahaman tersebut juga membantu masyarakat memahami mengapa pilihan raya perlu diadakan semula apabila Parlimen dibubarkan.
Selain itu, rakyat dapat membezakan peranan Ahli Parlimen dengan Ahli Dewan Undangan Negeri.
Ahli Parlimen mewakili kawasan dalam Dewan Rakyat di peringkat Persekutuan. ADUN pula mewakili kawasan DUN dalam badan perundangan negeri.
PAS Terengganu turut menghimpunkan maklumat berkaitan kawasan Parlimen dan wakil rakyat Terengganu untuk memudahkan masyarakat mengenal pasti wakil bagi kawasan masing-masing.
Kesimpulan
Wakil Parlimen Terengganu dipilih oleh pengundi melalui pilihan raya bagi setiap kawasan. Calon yang memperoleh undi terbanyak akan menjadi Ahli Dewan Rakyat untuk kawasan tersebut.
Sementara itu, hayat maksimum Parlimen ialah lima tahun daripada mesyuarat pertamanya selepas pilihan raya umum, kecuali dibubarkan lebih awal.
Memahami proses ini membantu rakyat mengetahui bagaimana mandat diberikan, berapa lama ia berlangsung dan bila wakil perlu dipilih semula.
